Bestrijdingsmiddelen; hoe zit het met groente en fruit?

De afgelopen week is een Oostenrijkse fruitteler veroordeeld tot twaalf maanden cel omdat hij bewust een bestrijdingsmiddel heeft gebruikt waardoor 800.000 bijen om het leven zijn gekomen. In totaal zijn er 50 bijenvolken weggevaagd. De man moet de imkers ook een schadevergoeding betalen. Hij wist volgens de rechter heel goed waar hij mee bezig was. In deze nieuwsbrief kijken we naar de bestrijdingsmiddelen op ons voedsel.

De fruitteler in kwestie gebruikte het middel chloorpyrifos, dat dodelijk is voor zoogdieren, vogels, vissen en bijen. Het middel is in Europa toegestaan, maar in Amerika sinds kort verboden (1). Boeren maken het zichzelf graag makkelijk door bestrijdingsmiddelen in te zetten tegen onkruid, schimmels en insecten. Velen schuwen zelfs het gebruik van illegale bestrijdingsmiddelen niet (234).

Bestrijdingsmiddelen in onze urine
Er is jarenlang veel discussie geweest over de werking van glyfosaat op bijen. Het zou niet bewezen dodelijk zijn. Aan deze onzekerheid is net een einde gekomen: deze week verscheen er een studie van de Universiteit van Texas waaruit blijkt dat glyfosaat toch dodelijk is voor de bijen (5). Hoe minder bestrijdingsmiddelen, hoe beter dus. Helaas zitten bestrijdingsmiddelen in de lucht, de regen en het water (6789). De meeste mensen plassen tegenwoordig dan ook 17 x meer glyfosaat uit, dan in drinkwater is toegestaan (10). Wie eet volgens de adviezen van het Voedingscentrum, krijgt dagelijks 20 soorten bestrijdingsmiddel binnen (11).

Nadelige gevolgen
Bestrijdingsmiddelen kunnen ook nadelige gevolgen hebben voor de mens. Een uitgebreide literatuurstudie bracht aan het licht dat bestrijdingsmiddelen het risico kunnen vergroten op kanker, neurodegeneratieve aandoeningen (Alzheimer, Parkinson, ALS), onvruchtbaarheid (hormoonverstoringen), ADHD, autisme, diabetes en overgewicht (12). Bestrijdingsmiddelen kunnen een negatieve invloed hebben op de darmflora, een belangrijke basis van onze gezondheid (13). Kinderen zijn in vergelijking met volwassenen veel gevoeliger voor de schadelijke werking van bestrijdingsmiddelen (1415). Er worden steeds vaker cocktails gebruikt, waarvan wetenschappers niet kunnen voorspellen wat het effect is op onze gezondheid door mogelijke kruisreacties (16).

Biologisch
Het beste kunnen we kiezen voor biologisch voedsel. Volgens studies kan het overschakelen naar een biologisch voedingspatroon ervoor zorgen dat er geen tot amper nog bestrijdingsmiddelen in de urine zijn te meten (1718). Dat gezegd hebbende, is biologisch ook niet heilig. Biologisch is namelijk niet hetzelfde als onbespoten. In de biologische landbouw zijn ook bestrijdingsmiddelen toegestaan, maar dan geen synthetische (192021). Een groot voordeel is dat biologische bestrijdingsmiddelen vele malen minder toxisch zijn en niet verstorend werken op de hormonale balans (2223).

Volgens de Amerikaanse milieuwerkgroep EWG zijn deze gewassen het meest vervuild met bestrijdingsmiddelen (24): aardbeien, spinazie, nectarines, appels, druiven, perziken, kersen, peren, tomaten, selderij, aardappelen en zoete paprika’s.

En deze het schoonst (25): avocado’s, zoete maïs, ananas, kool, uien, diepvries doperwten, papaja, asperge, mango’s, aubergine, honingmeloen, kiwi, cantaloupe, bloemkool en broccoli.

Hoewel dit op de Amerikaanse markt van toepassing is, komt dit redelijk overeen met de Nederlandse situatie. Volgens de NVWA zijn het meest vervuild in Nederland (26): aardbeien, spruitjes, appels, peren, wortels, prei, spinazie, andijvie, tomaten en sperziebonen.

En het minst vervuild: uien, bieten, broccoli, bloemkool, granen, ijsbergsla, komkommers, aardappelen, paprika en rogge.

Er zijn op dit moment ruim 900 bestrijdingsmiddelen toegestaan voor gebruik op levensmiddelen (27). Volgens de Europese voedselwaakhond EFSA is 53.3% van de producten in de supermarkt vrij van bestrijdingsmiddelen (28). Dat betekent dat 46,7% wel bestrijdingsmiddelen bevat en 2,8% zelfs over de ‘veilige’ limieten heengaat. Gelukkig kun je het zekere voor het onzekere nemen en de bestrijdingsmiddelen er grotendeels afwassen:

– Wassen met een base zoals natriumbicarbonaat (29): het 12 – 15 minuten laten weken van fruit in natriumbicarbonaat kan verschillende soorten bestrijdingsmiddelen met 80% of meer laten afnemen.

– Wassen met een zuur zoals azijn: een 10% verdunning met water kon enkele bestrijdingsmiddelen op tomaten met 43% – 92% verminderen (30).

– Wassen met koud water: belangrijk is wel dat er een zachte borstel bij wordt gebruikt om effectief te zijn (31).

– Schillen: hoewel schillen effectief kan zijn in het verwijderen van bestrijdingsmiddelen (32), is het ook zonde omdat met de schil vele waardevolle voedingsstoffen verloren gaan (33).

– Blancheren: dit is het heel kort aan kokend water blootstellen, waarna het voedsel in koud water wordt gedompeld. Met deze techniek neemt de hoeveelheid bestrijdingsmiddelen gemiddeld met meer dan 50% af (34).

– Koken: het koken van fruit kan de hoeveelheid bestrijdingsmiddelen tussen de 40% en 90% laten afnemen volgens onderzoekers (35). Helaas kan het ook zorgen voor afname van de hoeveelheid vitamine C (36).

– Spoelen met ozonwater: wanneer groente of fruit 15 minuten lang worden gespoeld met water dat rijk is aan ozon, neemt de hoeveelheid bestrijdingsmiddelen met 26.91 tot 73.58% af (3738).

Combinatie
Een combinatie van de bovenstaande methodes werkt het beste. Het is eigenlijk van de gekke dat we onze groenten en fruit zouden moeten wassen in warm en koud zuur/basisch water om de hoeveelheid bestrijdingsmiddelen grotendeels te verwijderen. Daarbij komt ook dat er vaak systemische bestrijdingsmiddelen worden gebruikt die niet op de schil zitten, maar in het gehele gewas (39). Gelukkig wordt het gebruik van deze middelen steeds meer aan banden gelegd (4041).

Russische roulette
Om er wat nuance in te brengen: waarschijnlijk is het niet eten van groenten en fruit nog slechter dan het af en toe wat binnenkrijgen van bestrijdingsmiddelen. Het is jammer dat je in de supermarkt niet kunt zien welke groente en fruit vrij zijn van bestrijdingsmiddelen en welke er zwaar over de veilige limieten heen gaan. Zo is een bezoek aan de groente- en fruitafdeling van de reguliere supermarkt in feite een soort Russische roulette…

Zonnige en gezonde groet,
Juglen Zwaan
aHealthylife.nl

Een gedachte over “Bestrijdingsmiddelen; hoe zit het met groente en fruit?

  1. Ik vind dat deze niet wetenschappelijke artikelen niet gepubliceerd mogen worden in de Kavel .
    Hier vindt grove overdrijving en bangmakerij plaats er is nl nog geen enkel onderzoek dat bevestigt dat biologisch beter / gezonder is. Wat wel een feit is dat voor kunstmest en bestrijdingsmiddelen we regelmatig een misoogst cq hongersnood hadden. !!.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.